Niedawno Klient zadał mi pytanie czy jego nowo założona fundacja rodzinna może inwestować w kryptowaluty.
Odpowiedź na to pytanie brzmi – tak, fundacja rodzinna może inwestować w kryptowaluty. Ale podatkowo nie będzie to zbyt korzystne.
Zgodnie z ustawą o fundacjach rodzinnych – art. 5 – fundacje rodzinne mogą prowadzić działalność gospodarczą tylko w zakresie w tym przepisie wskazanym. Jedynym z takich dozwolonych zakresów jest nabywanie i zbywanie papierów wartościowych, instrumentów pochodnych i praw o podobnym charakterze.
No i teraz rodzi się pytanie czy kryptowaluty stanowią takie właśnie prawa i podobnym charakterze.
Ta tematyka była przedmiotem sporów podatników z organami skarbowymi i sądami administracyjnymi i, jak na razie, wygląda na to, że kryptowaluty nie podpadają pod zakres dozwolonej działalności gospodarczej fundacji rodzinnej.
Dla przykładu może zacytować wyrok WSA w Poznaniu (I SA/Po 895/23), w którym to Sąd wskazał, że: „Sąd podziela stanowisko organu, że obrót walutą wirtualną wykracza poza zakres określony w art. 5 ust. 1 pkt 4 u.f.r. Nie można bowiem w świetle obowiązującego prawa uznać, że są to prawa o podobnym charakterze do papierów wartościowych lub instrumentów pochodnych. Nie mają bowiem cechy wspólnych na tyle istotnych, aby można uznać, że są to prawa podobne do papierów wartościowych albo instrumentów pochodnych. (…). Bez wątpienia waluta wirtualna nie jest papierem wartościowym, co jest w sprawie niesporne. W ocenie Sądu również nie można uznać, że jest prawem majątkowym podobnym do papieru wartościowego. Nie można bowiem doszukać się cech wspólnych. Nie powstaje w wyniku emisji, nie inkorporują prawa majątkowego odpowiadającego prawom wynikającym z akcji lub zaciągnięcia długu. Obrót nie jest kontrolowany przez instytucje państwowe czy międzynarodowe. Podobnie wirtualna waluta nie ma cech wspólnych na tyle istotnych z instrumentami pochodnymi, by uznać je za prawa podobne. (…) W związku z powyższym w ocenie Sądu stanowisko organu, że wirtualnych walut nie można uznać za prawa o podobnych charakterze do papierów wartościowych i instrumentów pochodnych jest prawidłowe.”
A co to oznacza więc dla fundacji rodzinnych? Czy wobec tego podmioty te nie mogą w ogóle inwestować w kryptowaluty i ich sprzedawać?
Otóż nie do końca.
Fundacje rodzinne mogą prowadzić działalność gospodarczą w zakresie innym, niż dozwolony w art. 5 ustawy. Ale wtedy przychód z takiej dodatkowej działalności nie podlega zwolnieniu z opodatkowania podatkiem CiT, z którego fundacje rodzinne korzystają, a w tym zakresie fundacja rodzinna – jeżeli uzyska dochód z kryptowalut – będzie zobowiązana do zapłaty 25% podatku dochodowego CiT.

