IP BOX A TARCZA ANTYKRYZYSOWA

Myślę, że tym krótkim wpisem raz na zawsze zamknę tematykę ulgi IP BOX na blogu – no chyba, że zmienią się przepisy i trzeba będzie omówić zmiany.

Przypominając – do tej pory opisałem na blogu czym w ogóle jest ulga IP BOX i kto może z niej skorzystać, a następnie temat ten rozwinąłem w dwóch kolejnych wpisach: omawiającym to zagadnienie na bardziej konkretnych przykładach i wyjaśniających i przedstawiającym jak przychody korzystające z preferencyjnego opodatkowania należy wyliczać.

W pierwszym z tych wpisów wskazałem także, że ulga IP BOX jest rozliczana raz do roku – wraz ze składaną roczną deklaracją podatku dochodowego. Oznacza to, że w trakcie roku podatnicy uzyskujący przychody z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej płacą zaliczki na podatek dochodowy w wysokości wynikającej z ich zasad opodatkowania (19% przy podatku liniowym albo 17/32% przy skali podatkowej). Dopiero natomiast w rocznej deklaracji wylicza się przychód korzystający z ulgi i wtedy US zwraca nadpłatę podatku.

Powyższe zostało potwierdzone przez Krajową Informację Skarbową we wszystkich interpretacjach indywidualnych, które do tej pory otrzymałem.

Tarcza antykryzysowana razie tylko do przychodów osiąganych w roku 2020 – zmieniła te zasady. Pozwoliła podatnikom osiągającym przychody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej odprowadzać zaliczki w trakcie aktualnego roku kalendarzowego w preferencyjnej wysokości 5%.

Tak więc do skorzystania z ulgi IP BOX nie trzeba już czekać do przyszłego roku i deklaracji podatkowej.

Tarcza antykryzysowa weszła w życie z dniem 31 marca 2020r. Zasadnym więc staje się pytanie – co z zaliczkami, które podatnicy uiszczali za pierwszy kwartał 2020r?

Na ten temat ustawa częściowo milczy, wskazując jedynie, że pierwszą zaliczkę w preferencyjnej wysokości podatnik może zapłacić dopiero za przychody uzyskane od 1 marca 2020r. Tak więc wydaje się, że przychody za styczeń i luty będą musiały być rozliczone wg ogólnych zasad, tj. w deklaracji rocznej składanej do końca kwietnia 2021r.

IP BOX CZYLI CZY JEST CZEGO ZAZDROŚCIĆ PROGRAMISTOM?

Usłyszałem ostatnio takie zdanie: „firmy progamistyczne to mają fajnie, mogą płacić tylko 5% podatek dochodowy”. Poniekąd jest to prawda – jak opisywałem szeroko w dwóch poprzednich wpisach (z którymi mogą się Państwo zapoznać tutaj i tutaj) – 1 stycznia 2019r. weszły w życie nowe przepisy wprowadzające obniżony, 5% podatek dochodowy (zarówno PiT jak i CiT) dla przedsiębiorców uzyskujących przychody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej, a więc przede wszystkim przychody z praw autorskich do programów komputerowych.

Do tej pory przeprowadziliśmy w Kancelarii audyty przedsiębiorstw z branży IT i wystąpiliśmy o kilkadziesiąt interpretacji podatkowych w tym zakresie. Wszystkie interpretacje podatkowe (w których organ nie uchylił się od udzielenia merytorycznego rozstrzygnięcia) były pozytywne – nawet w sprawach programistów, którzy związani są umowami B2B z dużymi korporacjami IT, na rzecz których tworzą bądź ulepszają oprogramowanie (w poprzednim wpisie z zakresu tematyki IP BOXa obiecałem napisać, jak tylko dostanę interpretację w takich sprawach), a więc ulga ta naprawdę jest przez organy podatkowe interpretowana szeroko.

Mając już więc trochę doświadczenia w tym temacie i uzyskawszy interpretację w naprawdę różnych stanach faktycznych, myślę, że nadszedł czas by przeanalizować czy naprawdę przepisy IP BOX są takie korzystne i czy faktycznie przedsiębiorcy uzyskujący przychody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej mogą wszystkie te przychody opodatkować 5% stawką podatku PiT albo CiT.

O tym czym są kwalifikowane prawa własności intelektualnej opisałem szeroko w pierwszym wpisie poświęconym tematyce IP BOXa, więc odsyłam Państwa do jego lektury.

Podobnie też w tamtym wpisie opisałem dwie konieczne przesłanki, które należy spełnić by skorzystać z tej ulgi podatkowej, a więc to, że aby podatnik mógł skorzystać z tej 5% stawki podatku musi spełnić dwa podstawowe warunki:

    • 1) uzyskiwać przychody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej,
    • 2) prowadzić działalność badawczo-rozwojową.

Pojęcie działalności badawczo-rozwojowej również wyjaśniłem już w uprzednich wpisach. W tym miejscu jedynie dodam, że w dotychczas otrzymanych interpretacjach podatkowych inspektorzy Krajowej Informacji Skarbowej specjalnie się nie pochylali nad tym, czy dany programista prowadzi działalność badawczo rozwojową czy nie. W stanie faktycznym wniosku oczywiście zawsze wpisywaliśmy, że taka działalność jest prowadzona, bowiem tworzone bądź ulepszane oprogramowanie wymaga twórczego podejścia programisty, jest nowe, niewystępujące dotychczas na rynku itd. – i to zawsze przechodziło.

No dobrze – to teraz najważniejsze pytanie. Czy faktycznie jest tak kolorowo, że – nawet gdy uzyskamy pozytywną interpretację podatkową (co oczywiście nie jest wymogiem, ale pomaga w razie ewentualnie kontroli, bo interpretacja wiąże urząd skarbowy) – przedsiębiorca może wszystkie przychody uzyskiwane z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej opodatkować 5% stawką podatku?

Stosowanie ulgi IP BOX wymaga prowadzenia odrębnej ewidencji księgowej, więc siedliśmy ostatnio z zaprzyjaźnionym biurem księgowym by przeanalizować wymogi księgowe i wyszło nam, że to właśnie w tych paragrafach rząd ukrył „niespodziankę” dla przedsiębiorców, która może poważnie ograniczyć możliwość opodatkowania 5% stawką podatku całość przychodów z kwalifikowanego IT.

Regulacje IP BOX przewidują szczególne zasady określania dochodu podlegającego opodatkowaniu tą preferencyjną stawką podatku dochodowego. Nie jest bowiem tak, jak większość osób myśli, że od razu cały przychód z kwalifikowanego IT możemy opodatkować 5%. Wysokość dochodu z kwalifikowanego IP ustala się bowiem jako iloczyn dochodu z kwalifikowanego prawa osiągniętego w roku podatkowym i wskaźnika nexus, który oblicza się według następującego wzoru:

(a + b) x 1,3
a + b + c + d

Powyższe litery na wzorze wskaźnika nexus oznaczają kategorie kosztów poniesionych przez podatnika:
a – koszty na prowadzoną bezpośrednio przez podatnika działalność badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem;
b – koszty na nabycie wyników prac badawczo-rozwojowych związanych z kwalifikowanym prawem, od podmiotu niepowiązanego;
c – koszty na nabycie wyników prac badawczo-rozwojowych związanych z kwalifikowanym IP od podmiotu powiązanego;
d – koszty na nabycie przez podatnika kwalifikowanego IP.

Powyższe zasady obliczania wskaźnika nexus wyraźnie więc faworyzują podatników prowadzących we własnym zakresie prace badawczo-rozwojowe, bądź nabywających ich efekty od podmiotów niepowiązanych. Im większe podatnik uzyskuje koszty na uzyskanie przychodu z kwalifikowanych IP, to tym większą część przychodu może opodatkować 5% stawka podatku dochodowego (bo tym większą wartość będzie mieć wskaźnik nexus).

I tutaj właśnie tkwi pułapka – aby bowiem skorzystać z IP BOXa i 5% stawki podatku dochodowego, przedsiębiorcy po prostu muszą mieć koszty uzyskania przychodu – im większe, tym rośnie wskaźnik nexus i tym więcej przychodu możemy opodatkować 5% stawką.

A co z resztą przychodu? Tutaj niestety dalej musimy stosować normalną stawkę podatkową, zależną od wybranego przez nas sposobu opodatkowania (liniowy bądź wg skali).

IP BOX – SŁÓW DALSZYCH KILKA

W jednym z moich poprzednich wpisów na blogu poruszyłem temat nowej ulgi w podatku dochodowym dla osób uzyskujących przychody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej – tzw. ulgi IP BOX. W tamtym tekście, pisanym na świeżo po wydaniu przez Ministerstwo Finansów obszernego stanowiska wyjaśniającego jak należy tą ulgę w podatku stosować, skupiłem się głównie na teoretycznej stronie nowych przepisów.

Aktualnie jednak, po ponad roku od wprowadzenia IP BOXa do polskiego prawa mam już trochę praktyki jak organy podatkowe do tej ulgi podchodzą. W ostatnim czasie sporządziliśmy i wysłaliśmy w Kancelarii szereg wniosków o wydanie indywidualnych interpretacji podatkowych dla programistów i – jak dotąd – wszystkie interpretacje były dla naszych Klientów korzystne.

Jedynie przypominając – IP BOX to obniżona, bo 5% stawka podatku dochodowego (zarówno PiT jak i CiT) dla wszystkich tych osób i podmiotów, które uzyskują przychody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej. Czym są te prawa – o tym szerzej pisałem w poprzednim wpisie, dlatego nie chcąc się powtarzać odsyłam i zachęcam Państwa do jego lektury. Ponieważ Kancelaria specjalizuje się w obsłudze branży IT (i to tych przypadków jest zdecydowanie najwięcej co do IP BOXa), toteż w dalszej części wpisu skupie się tylko na tej uldze dla osób, którzy uzyskują przychody z praw autorskich do programów komputerowych.

Rozmawiając z programistami podczas audytu ich przedsiębiorstw pod kątem przepisów o IP BOXie i przed sporządzaniem wniosków o interpretacje podatkowe zawsze pojawiało się pytanie – „co należy rozumieć pod pojęciem programu komputerowego, którym posługują się te przepisy„. Każdy programista wskazywał na brak precyzyjności tego określenia – jak to zresztą zwykle bywa gdy polskie prawo próbuje nadążyć za technologią. Tak więc pierwszym wyzwaniem było (i jest nadal) sprawdzenie, czy dany produkt, z którego programiści czerpią przychody, podpada pod definicję programu komputerowego.

Moją odpowiedzią, na zadawane mi powyżej pytanie było niezmiennie – „skoro definicja jest nieprecyzyjna, to znaczy, że pojęcie programu komputerowego jest nadzwyczaj szerokie„. I wiecie co? Okazało się, że Krajowa Informacja Skarbowa przyznała mi rację (trochę autopromocji nie zaszkodzi:)) i faktycznie szeroko podchodzą do definicji tego pojęcia. W jednej z interpretacji KIS – w ślad za uzasadnieniem mojego wniosku – wskazał, że:

Pojęcie „program komputerowy” nie powinno być rozumiane wąsko lecz szeroko, w szczególności obejmując interfejs, gdy ten spełnia warunek interoperacyjności programu komputerowego z oprogramowaniem i sprzętem komputerowym, co musi być ustalone w każdym przypadku oddzielnie na podstawie rzeczywistych ustaleń, a nie tylko formalnych postanowień, na przykład umownych. Holistycznie i funkcjonalnie, program komputerowy obejmuje więc jego funkcjonalne części składowe, takie jak: kod źródłowy, opis procedur operacyjnych, zestawienie danych w informacjach konwersacyjnych i dialogowych oraz kod wynikowy i interfejs. Uwzględnienie autorskiego prawa do programu komputerowego w szerokim rozumieniu (funkcjonalnie) – jako oprogramowanie.

Drugim warunkiem, żeby skorzystać z ulgi IP BOXa musi być uzyskiwanie przychodów z programu komputerowego – a dokładnie z praw autorskich do niego. Tutaj także KIS przyznał rację wskazując, że przychody te mogą być uzyskiwane albo z udzielanych licencji (wyłącznych bądź niewyłącznych) bądź z przeniesienia autorskich praw majątkowych. Tak więc programiści mogą, gdy stworzą program komputerowy, albo go sprzedać w całości przenosząc prawa autorskie albo udzielać do niego licencji – i te przychody opodatkować 5% stawką podatku dochodowego.

Ostatnią kwestią jest, że kwalifikowane prawo własności intelektualnej musi zostać wytworzone, rozwinięte lub ulepszone w ramach prowadzonej przez programistę działalności badawczo-rozwojowej. Definicje tych pojęć podawałem w poprzednim wpisie – i moje stanowisko odnośnie zupełnego braku możliwości zrozumienia tych definicji nadal podtrzymuję. Jednakże okazało się, że KIS specjalnie się nad tą kwestią nie pochylał. W tych interpretacjach, które już uzyskaliśmy w zasadzie wystarczyło, że napisaliśmy, że kod źródłowy jest tworzony od podstaw/ulepszany wg autorskiego pomysłu i to wystarczyło.

Aktualnie czekamy na interpretacje podatkowe programistów, którzy pracują dla dużych korporacji (na zasadach współpracy B2B) i tworzą/ulepszają oprogramowanie tych korporacji przenosząc prawa autorskie do wytworzonego do siebie kodu źródłowego. Ta sytuacja jest trochę inna niż w przypadku tych programistów, którzy od podstaw tworzą program wg własnego pomysłu i potem go sprzedają/udzielają licencji, dlatego też jestem bardzo ciekaw rozstrzygnięć – aczkolwiek jestem dobrej myśli. Przepisy te w końcu są dosyć szerokie – jeżeli KIS przyzna nam rację to może okazać się, że większość programistów związana z dużymi korporacjami umowami B2B może skorzystać z ulgi IP BOX… Będę informował na bieżąco!:)